Біріккен Ұлттар Ұйымының (БҰҰ) Күні қарсаңында, 2026 жылғы 21 қазан, БҰҰ Қазақстанда Қазақстан Республикасының Ұлттық музейімен бірлесіп, азаматтардың Орнықты даму мақсаттарына (ОДМ) қол жеткізуге қосқан үлесіне арналған «GLOCAL: Global Goals. Local Lives» көрме ашты. Экспозиция Қазақстан тұрғындарының 30 тарихын ұсынады, олардың бастамалары экология, білім беру, денсаулық сақтау және әлеуметтік инклюзия саласындағы жергілікті қоғамдастықтардың дамуына ықпал етеді.
Қазақстан 1992 жылдан бастап БҰҰ мүшесі. БҰҰ жүйесінің ұйымдары стратегиялық міндеттерді шешуге және елдегі ОДМ-на қол жеткізуге айтарлықтай үлес қосады. ОДМ ұлттық архитектурасы шеңберінде «Экономикалық зерттеулер институты» АҚ ОДМ жөніндегі Хатшылықтың функцияларын орындайды. Қазақстанда ОДМ іске асырыла бастағаннан бастап Институт БҰҰ Елдік командасымен белсенді ынтымақтасады, бірлескен зерттеулер жүргізеді және 2030 жылға дейінгі Күн тәртібін іске асыру жөніндегі ұлттық саясатты қалыптастыру үшін ғылыми-талдамалық негізді қамтамасыз етеді.
2018 жылы БҰҰ Даму бағдарламасымен (БҰҰДБ) бірлесіп Қазақстанның стратегиялық құжаттарына ОДМ интеграциясын кешенді бағалау жүргізілді. 2019 жылы 2030 жылғы Күн тәртібін іске асыру тетіктерін және мүдделі тараптардың өзара іс-қимылын нығайту үшін ОДМ ұлттық платформасын құру жөніндегі жоба іске асырылды.
2020 – 2022 жылдары Институт Біріккен Ұлттар Ұйымының бірқатар агенттіктерімен бірлесіп зерттеулер жүргізді.
БҰҰДБ-мен ынтымақтастықта дамуды қаржыландыруды бағалау, ОДМ бюджеттік таңбалау, климаттық қаржыландыру және Қазақстанда ОДМ қаржыландыру стратегиясын әзірлеу бойынша жұмыс жүргізілді.
БҰҰ-ның Азия және Тынық мұхиты үшін экономикалық және әлеуметтік комиссиясымен (АТМЭӘК) және ЮНЕСКО-мен өзара іс-қимыл жасай отырып, сапалы мектепке дейінгі білімге қол жеткізуді қамтамасыз ету бойынша ОДМ 4.2-міндетіне қол жеткізу құнын бағалау әдістемесі әзірленді.
АТМЭӘК-пен бірлесіп ОДМ-мен келісілген шағын және орта кәсіпкерлікті қаржыландыру стратегиясын әзірлеу бойынша жұмыс жүргізілді.
Екінші Ерікті ұлттық шолуды (ЕҰШ) дайындау шеңберінде БҰҰДБ-мен бірлесіп барлық 17 ОДМ-на арналған арт-инсталляция ұйымдастырылды.
Сол кезеңде Институт ЮНИСЕФ техникалық қолдауымен Балалардың құқықтарын қорғау комитетімен бірлесіп, балалардың әл ауқаты индексінің әдіснамасын және балалардың мүддесі үшін бюджеттеу тәсілдерін әзірлеуге қатысты. Мүдделі тараптармен жұмысқа 18 мыңнан астам адам қатысты. 2022 жылы Индекс әдістемесі ұлттық деңгейде бекітілді.
2023 – 2025 жылдары Институт Орталық Азия үшін ОДМ өңірлік Платформасын құру бойынша Еуропалық Одақ қаржыландыратын БҰҰДБ жобасына қатысты. Платформа өңірлік ынтымақтастық үшін статистикалық деректерді, талдамалық материалдарды және бақылау құралдарын біріктірді.
БҰҰ Елдік командасы, соның ішінде БҰҰ-ның Тұрақты үйлестірушісі және агенттік кеңсесі (БҰҰДБ, БҰҰ-Әйелдер, ЮНИСЕФ, АТМЭӘК, ФАО, ЮНФПА, «БҰҰ Еріктілері» бағдарламасы және басқалар), Қазақстанның 2030 жылға дейінгі Орнықты даму саласындағы Күн тәртібін іске асыру туралы үш Ерікті ұлттық шолуын (шолуын) дайындау кезінде елеулі әдіснамалық және техникалық қолдау көрсетті. БҰҰДБ Тұрақты даму жөніндегі БҰҰ-ның Жоғары деңгейдегі саяси форумында (ЖДСФ) Қазақстанның Ерікті ұлттық шолуларын дайындауда және ұсынуда қолдауы ерекше назар аударуға лайық.
Анықтамалық
2019 жылы алғашқы Қазақстан Шолуы дайындалды, оны әзірлеуге 200-ден астам сарапшы қатысты. Шолу Қазақстанда ОДМ іске асырудың институционалдық құрылымының қалыптасуын көрсетті.
2022 жылы екінші Қазақстан Шолуы ЖДСФ-да ұсынылды. Шолуды дайындау шеңберінде, 2 500-ден астам адамның қатысуымен 17 өңірде консультациялар өткізілді. Шолуға ОДМ-на қол жеткізудегі ілгерілісті бағалау, оларды қаржыландыру және мемлекеттік жоспарлау жүйесіне интеграциялау бойынша зерттеулер нәтижелері кірді
2025 жылы үшінші Қазақстан Шолуы ЖДСФ-да ұсынылды. ЮНИСЕФ-пен бірлесіп 5000-ға жуық адамды қамтыған жастарға онлайн-сауалнама жүргізілді, ал мектеп эсселері байқауы 600-ге жуық қатысушыны тартты. Аймақтық айырмашылықтарға, ОДМ жергілікті деңгейде іске асыруына және «Ешкімді артта қалдырмау» қағидасына ерекше назар аударылады.
2026 жылы Институт БҰҰ-ның Тұрақты үйлестірушісі кеңсесімен бірлесіп, «Орнықты даму мақсаттарын іске асыруға ЖОО-лардың қосқан үлесі» және «Азаматтық қоғам және ОДМ: 2030 жылға қарай жолдағы іс-қимылдарды жеделдету» атты дөңгелек үстелдер және Maqsut Narikbayev University-мен бірлесіп Қазақстандағы орнықты дамудың ұзақ мерзімді сын-қатерлері мен перспективалары бойынша форсайт-сессия өткізді. Іс-шаралар мемлекеттік органдардың, университеттердің, ҮЕҰ мен сараптамалық қоғамдастықтың өкілдерін біріктірді және азаматтық қоғамның стратегиялық орнықты даму мақсаттарына қол жеткізуге қосқан үлесін арттыру бойынша тәжірибелік ұсыныстар әзірлеуге мүмкіндік берді.
Институттың БҰҰ Елдік командасымен көпжылдық өзара іс-қимылы мониторингтің ұлттық құралдарын, әдістемелерді, өңірлік талдауды және мүдделі тараптардың қатысу тетіктерін дамытуға ықпал етеді.
